NetSetter. Blog innowacji marketingowych

UCD (User Center Design) jest w dużym skrócie formą podejścia do projektowania aplikacji, serwisów internetowych, oprogramowania, z ukierunkowaniem na samego użytkownika docelowego.

Tak mogłaby brzmieć książkowa definicja. To, czym naprawdę jest UCD, pokazuje praktyka dnia codziennego, gdzie użytkownik – nazwijmy go po prostu Pawłem – jest zaangażowany w proces powstawania, tworzenia czy też rozwijania aplikacji, systemu itp. Oczywiście
w domyśle branych pod uwagę jest wielu użytkowników, więc niech rzeczony Paweł będzie uosobieniem ich wspólnych cech i wielorakich sposobów myślenia.

Jak zapewne dobrze wiesz, każde większe przedsięwzięcie projektowe jest ubierane w pewne ramy czasowe i etapy. Dzięki UCD mamy możliwość zaangażowania naszego Pawła
na każdym z etapów tworzenia - przyjmijmy dla uproszczenia - oprogramowania. Tym samym w sposób aktywny i rzeczywisty uzyskujemy od niego informacje zwrotne na temat proponowanych przez nas rozwiązań, obmyślanych koncepcji i proponowanych modyfikacji np. w obszarze palety funkcjonalności, interfejsu czy nawet już samego wyglądu docelowego oprogramowania. Podczas projektowania zgodnie z zasadami UCD, faktyczne potrzeby, życzenia czy szczególnie ograniczenia, z jakimi spotyka się Paweł (i wielu jemu podobnych), są poddane szczególnej uwadze i analizie.

Podejście UCD można porównać do rozwiązywania wielopoziomowego problemu, gdzie
w rzeczywistości brane są pod uwagę wszelkie aspekty mogące mieć wpływ na to, w jaki sposób Paweł będzie korzystał z tworzonej przez Ciebie aplikacji, w jaki sposób będzie sobie radził z realizacją swoich celów za pomocą dostępnych w niej funkcjonalności.

Za główną zasadę UCD można przyjąć hasło: „dostosuj aplikację do użytkownika i jego potrzeb, a nie użytkownika do aplikacji”. Aplikacja powinna być tworzona dla niego, z myślą o nim i przy wykorzystaniu posiadanej wiedzy o jego charakterystyce. W jaki sposób wprowadzić filozofię UCD w Twoich projektach?

Przede wszystkim dokładnie zapoznaj się z charakterystyką użytkowników docelowych, drugoplanowych (tych nie leżących w dokładnym targacie) oraz użytkowników pobocznych (tych zupełnie odbiegających od targetu – nie ignoruj ich potrzeb, oni także mogą chcieć skorzystać z Twojej aplikacji!). Poznaj dogłębnie ich potrzeby, sposób myślenia i analizowania aplikacji, umiejętności i wiedzę w korzystaniu z podobnych aplikacji, ograniczenia (zarówno w wiedzy, jaki i motoryczne, zdrowotne czy mentalne). Te wszystkie informacje pozwolą Ci stworzyć rzeczywisty obraz ludzi, którzy będą korzystać w przyszłości z Twojego produktu. Dzięki temu będziesz miał możliwość zapoznać się z ich modelami mentalnymi.

Poznawszy użytkowników, na możliwie jak najwcześniejszym etapie (także powstawania koncepcji, burzy mózgów, zbierania sugestii), zaangażuj przedstawicieli tych grup w żywe tworzenie aplikacji. Zorganizuj grupy focusowe, wywiady, przeprowadzaj testy wczesnych modeli aplikacji (tzw. prototypów) – także tych narysowanych odręcznie na papierze! Zbieraj możliwie jak najwcześniej informacje, opinie, sugestie i konstruktywna krytykę od swoich użytkowników. Ich uwagi są bezcenne i w pewnych sytuacjach nieocenione.

Jak już wspomniałem wcześniej, na każdym etapie powstawania aplikacji z pewnością znajdziesz wiele momentów, kiedy opinia naszego Pawła będzie Ci bardzo pomocna i dostarczy świeżego spojrzenia na efekty Twojej pracy. Długotrwała praca nad jednym projektem doprowadza często do tzw. „ślepoty projektowej”, gdy nie jesteśmy już w stanie zauważyć oczywistych usterek lub luk w naszym myśleniu, a nie ma nic gorszego niż przymknięcie oka na taką sytuację - co niewątpliwie zemści się potem przy publikacji produktu.

Jeśli chcesz, aby Twoje produkty były lepsze, efektywniej umożliwiały realizowanie potrzeb użytkowników oraz odpowiadały ich sposobom myślenia i funkcjonowania, User Center Design jest dla Ciebie. Jednak pamiętaj: UCD nie jest remedium na wszystkie projektowe bolączki. Bądź otwarty i kreatywny. Dostałeś właśnie do ręki narzędzie, ale to od Twojej pomysłowości zależy, jak je wykorzystasz.